Yalova Islak Söküm Yöntemi: Güvenli Asbest Sökümü İçin 2025 Rehberi

Türkiye'nin önde gelen İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) uzmanları olarak, ıslak söküm yöntemi konusunda 15 yılı aşkın deneyimimizle sizlere en güncel ve doğru bilgileri sunuyoruz. Özellikle 2025 yılı ve sonrası için geçerli olan mevzuat ve teknolojik gelişmeler ışığında, asbestli malzemelerin sökümü sırasında ortaya çıkan riskleri minimize etmenin en etkili yollarından biri olan ıslak söküm yöntemini detaylı bir şekilde ele alacağız. Bu yöntem, hem çalışan sağlığını korumak hem de çevresel kirliliği önlemek adına kritik bir öneme sahiptir. Hedef kitlemiz; asbestli yapıların renovasyon, yıkım veya tadilat süreçlerini yürüten müteahhitler, proje yöneticileri, iş güvenliği profesyonelleri ve ilgili tüm paydaşlardır. 2025 yılı itibarıyla ıslak söküm yönteminin zorunlulukları ve uygulama standartları daha da sıkılaşmıştır. Bu rehber, bu yöntemin ne olduğunu, nasıl uygulandığını, yasal gerekliliklerini ve sunduğu avantajları kapsamlı bir şekilde açıklayarak, güvenli bir çalışma ortamı oluşturmanıza yardımcı olmayı amaçlamaktadır.

Islak Söküm Yöntemi Nedir?

Islak söküm yöntemi, asbestli malzemelerin sökümü sırasında liflerin havaya karışmasını engellemek amacıyla kullanılan, su bazlı bir tekniktir. Bu yöntemde, asbestli yüzeyler ve malzemeler, özel su püskürtme sistemleri veya nemlendirme araçları kullanılarak sürekli olarak ıslak tutulur. Suyun lifleri bağlayıcı etkisi sayesinde, asbest liflerinin havada dağılması ve solunum yoluyla insan vücuduna girmesi önemli ölçüde engellenir. Bu, özellikle eski binalarda, endüstriyel tesislerde ve gemilerde bulunan asbestli yalıtım malzemeleri, çatı kaplamaları, döşeme karoları ve boru izolasyonları gibi materyallerin sökümü sırasında tercih edilen en güvenli yöntemlerden biridir. 2025 yılı itibarıyla, ıslak söküm yöntemi, asbest söküm projelerinde standart bir uygulama haline gelmiş olup, belirli koşullar altında zorunlu tutulmaktadır.

• Temel Prensip: Liflerin suya hapsedilmesi ve dağılmasının önlenmesi.
• Uygulama Alanları: Yalıtım malzemeleri, boru kaplamaları, döşeme karoları, tavan panelleri.
• Risk Azaltma: Asbest liflerinin solunabilir hale gelmesini engelleme.
• 2025 Güncel Durum: Yüksek standartlarda ve sıkı denetim altında uygulaması.

Islak Söküm Yöntemi Nasıl Çalışır?

Islak söküm yönteminin başarısı, doğru hazırlık, uygulama ve takip süreçlerine bağlıdır. İşlem başlamadan önce, söküm alanı, uygun bariyerler ve havalandırma sistemleri ile izole edilir. Ardından, asbestli malzemelerin üzerine, genellikle su ve bazen de yapışkanlaştırıcı katkı maddeleri içeren özel bir karışım püskürtülür. Bu karışım, liflerin topaklanmasını ve ağırlaşmasını sağlayarak, zemine veya toplama alanlarına düşmesini kolaylaştırır. Söküm işlemi boyunca, malzemenin sürekli nemli kalması sağlanır. Gerekirse, su püskürtme işlemi tekrarlanır. Sökülen malzemeler, özel olarak tasarlanmış, sızdırmaz torbalara yerleştirilir ve uygun şekilde bertaraf edilmek üzere güvenli bir şekilde taşınır. 2025 yılındaki güncel uygulamalarda, suyun kalitesi, püskürtme basıncı ve kullanılan katkı maddelerinin türü gibi detaylar, projenin özelliklerine göre belirlenir ve ISO standartlarına uygunluğu denetlenir.

Yasal Zorunluluklar ve Mevzuat

Türkiye'de asbestli malzemelerin sökümü, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve ilgili yönetmelikler ile sıkı bir şekilde düzenlenmiştir. Özellikle 'Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik', bu tür faaliyetlerde alınması gereken tedbirleri detaylandırmaktadır. 2025 yılı itibarıyla, bu yönetmelikler güncellenmiş ve asbest söküm projelerinde ıslak söküm yönteminin kullanımı, belirli durumlarda zorunlu hale gelmiştir. Yetkili kurumlar tarafından verilen 'Asbest Söküm Uzmanı' belgeleri, bu alanda çalışacak kişilerin yeterliliğini kanıtlar. İşverenler, risk değerlendirmesi yaparak, çalışanların maruziyetini en aza indirecek önlemleri almakla yükümlüdür. Bu önlemlerin başında, özellikle ıslak söküm yönteminin doğru bir şekilde uygulanması gelmektedir. Denetimler, bu standartlara uyumun sağlanması amacıyla düzenli olarak gerçekleştirilmektedir.

• 6331 Sayılı Kanun: Genel iş sağlığı ve güvenliği prensipleri.
• Asbest Yönetmeliği: Asbest sökümünde özel tedbirler ve zorunluluklar.
• 2025 Güncel Mevzuat: Islak söküm yönteminin öncelikli kullanımı ve sıkı denetimi.
• Risk Değerlendirmesi: Her proje için özel olarak yapılması gereken yasal zorunluluk.
• Yetkilendirme: Söküm uzmanları ve firmalar için gerekli belgeler.

Kimler İçin Gereklidir?

Islak söküm yöntemi, asbest içeren malzemelerin bulunduğu her türlü yapı ve alanda gerçekleştirilen söküm, yıkım veya tadilat projeleri için gereklidir. Bu durum, özellikle aşağıdaki gruplar için geçerlidir:

• Kamu ve Özel Sektör İnşaat Firmaları: Eski yapıların renovasyonu veya yıkımı sırasında.
• Endüstriyel Tesisler: Fabrika, rafineri gibi alanlardaki asbestli ekipman ve izolasyonların sökümü.
• Gemi Söküm ve Onarım Firmaları: Deniz araçlarındaki asbestli bileşenlerin bertarafı.
• Belediyeler ve Kamu Kurumları: Kamuya ait binalardaki asbestli malzemelerin temizliği.
• Tadilat ve Dekorasyon Firmaları: Küçük ölçekli de olsa asbestli malzemelerle karşılaşan işletmeler.
• İş Güvenliği Danışmanlık Firmaları: Asbest söküm projelerinin denetimi ve danışmanlığı.

2025 yılı itibarıyla, asbestli yapıların tespiti ve bu yapıların güvenli bir şekilde sökülmesine yönelik yasal denetimler artmıştır. Bu nedenle, asbestli malzemelerle çalışacak tüm profesyonellerin, ıslak söküm yönteminin gerekliliklerini bilmesi ve uygulaması hayati önem taşımaktadır.

Avantajları ve Faydaları

Islak söküm yönteminin tercih edilmesi, beraberinde birçok önemli avantaj ve fayda getirmektedir:

• Sağlık Güvenliği: En temel faydası, asbest liflerinin solunmasını engelleyerek çalışanların ve çevredeki insanların sağlığını korumasıdır. 2025'te bu, en öncelikli hedef olmaya devam etmektedir.
• Çevresel Koruma: Asbest liflerinin çevreye yayılmasını önleyerek kirliliği minimize eder.
• Yasal Uyumluluk: Mevzuata uyum sağlayarak olası cezai yaptırımlardan kaçınılmasını sağlar.
• Maliyet Etkinliği: Uzun vadede, asbest maruziyetinden kaynaklanabilecek sağlık sorunları ve yasal süreçlerin maliyetini düşürür.
• Daha Az Dağılım: Malzemelerin daha kontrollü bir şekilde sökülmesini sağlar, böylece çalışma alanı daha temiz kalır.
• Yüksek Denetim Standartları: 2025 yılı itibarıyla, bu yöntemin uygulanması, denetim süreçlerinde başarıyı artırır ve projenin güvenilirliğini kanıtlar.

Bu avantajlar, ıslak söküm yöntemini, günümüzdeki asbest söküm projelerinde vazgeçilmez kılmaktadır.