Yalvaç, Isparta Fuar Standı İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Rehberi 2025

Türkiye'nin önde gelen İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) uzmanları olarak, 2025 yılı itibarıyla fuarcılık sektörünün vazgeçilmez bir parçası olan fuar standlarının kurulumu, yönetimi ve güvenliği konusunda en güncel bilgileri sizlere sunmaktayız. 15 yılı aşkın deneyimimizle, fuar standı kavramını hem bir pazarlama aracı hem de ciddi bir İSG sorumluluğu olarak ele alıyoruz. Fuar katılımcılarının ve ziyaretçilerinin güvenliğini en üst düzeyde sağlamak, hem yasal bir zorunluluk hem de etik bir gerekliliktir. Bu rehberde, fuar standlarının ne anlama geldiğini, neden bu kadar önemli olduğunu, kimler için geçerli olduğunu ve en önemlisi, 2025 ve sonrası güncel mevzuat ve ISO standartları çerçevesinde nasıl güvenli bir şekilde inşa edilip yönetileceğini detaylı bir şekilde inceleyeceğiz. Hedefimiz, fuarcılık hizmetlerinde iş sağlığı ve güvenliğini bir öncelik haline getirerek, tüm paydaşlar için risksiz ve verimli bir fuar deneyimi sunmaktır.

Fuar Standı Nedir?

Fuar standı, bir firmanın veya kurumun, bir fuar veya sergi etkinliğinde ürünlerini, hizmetlerini veya markasını sergilemek, tanıtmak ve potansiyel müşterilerle buluşmak amacıyla özel olarak tasarlanmış ve inşa edilmiş alanıdır. Bu alan, genellikle firmanın kimliğini yansıtan bir tasarıma sahip olup, ziyaretçilerin ilgisini çekmeyi hedefler. 2025 itibarıyla fuar standları, sadece bir sergileme alanı olmanın ötesinde, aynı zamanda bir iş güvenliği risk alanı olarak da kabul edilmektedir. Standların tasarımı, kullanılan malzemeler, kurulum ve söküm süreçleri, elektrik tesisatı, aydınlatma, ses sistemleri ve ziyaretçi akışı gibi pek çok unsur, potansiyel iş kazalarına davetiye çıkarabilir. Bu nedenle, fuar standı tasarımı ve uygulaması, başlangıç aşamasından itibaren iş sağlığı ve güvenliği prensipleriyle bütünleşik bir şekilde yürütülmelidir. Güncel standartlar, fuar standlarının en az iki farklı noktadan acil çıkış imkanı sunmasını, yangın güvenliği önlemlerini içermesini ve elektrik tesisatının uluslararası standartlara uygun olmasını zorunlu kılmaktadır.

Fuar Standı Nasıl Çalışır?

Fuar standının 'çalışma' prensibi, aslında kurulumundan sökümüne kadar olan tüm süreci kapsayan bir dizi operasyonel ve güvenlik tedbiridir. 2025 yılındaki güncel uygulamalarda, fuar standının işleyişi aşağıdaki adımları içerir:

• Planlama ve Tasarım Aşaması: Bu aşamada, standın boyutu, şekli, kullanılacak malzemeler, iç düzeni, aydınlatma ve elektrik ihtiyaçları belirlenir. En önemlisi, bu aşamada bir İSG uzmanı tarafından risk analizi yapılır ve potansiyel tehlikeler tespit edilir. Tasarım, sadece estetik değil, aynı zamanda ergonomik ve güvenli olmalıdır.
• Malzeme Seçimi: Kullanılacak tüm malzemeler (ahşap, metal, kumaş vb.) yanmazlık ve dayanıklılık gibi İSG kriterlerine uygun olmalıdır. 2025 mevzuatına göre, özellikle fuar alanlarında kullanılan malzemelerin yangın geciktirici özelliklere sahip olması zorunludur.
• Kurulum Süreci: Standın montajı, yetkin ve eğitimli personel tarafından, belirlenen güvenlik prosedürlerine uygun olarak gerçekleştirilir. Yüksekte çalışma, ağır kaldırma, elektrik bağlantıları gibi riskli işlemler sırasında gerekli kişisel koruyucu donanımlar (KKD) kullanılmalıdır.
• Elektrik ve Aydınlatma Tesisatı: Tüm elektrik bağlantıları, ilgili standartlara (örneğin, IEC standartları) ve ulusal mevzuata uygun olmalıdır. Kablo düzenlemeleri, kabloların ezilmesini veya takılmasını önleyecek şekilde yapılmalıdır. Aydınlatma armatürlerinin güvenli bir şekilde monte edilmesi ve aşırı ısınma riskinin önüne geçilmesi gerekir. 2025'te bu konuda denetimler daha sıkı olacaktır.
• Ziyaretçi Yönetimi: Standın içinde ve çevresinde güvenli bir ziyaretçi akışı sağlanmalıdır. Engelli erişimine uygun rampalar, güvenli merdivenler ve acil çıkış yollarının açık tutulması önemlidir.
• Söküm Süreci: Kurulum kadar dikkatli ve güvenli bir şekilde gerçekleştirilmelidir. Malzemelerin güvenli bir şekilde ayrılması, depolanması veya taşınması, bu aşamadaki kazaların önlenmesi için kritiktir.
• Acil Durum Planlaması: Yangın, deprem veya tıbbi acil durumlar için stand içinde ve fuar alanında acil durum planları olmalı ve personel bu planlar konusunda bilgilendirilmelidir.

Bu süreçlerin her biri, ISO 45001:2018 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi'nin prensipleri doğrultusunda yönetilmelidir.

Yasal Zorunluluklar ve Mevzuat

Fuar standı kurulumu ve işletmesi, çeşitli yasal düzenlemelere tabidir. 2025 yılı itibarıyla bu zorunluluklar daha da sıkı denetlenmektedir. Başlıca yasal dayanaklar şunlardır:

• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu: Bu kanun, işverenlerin çalışanlarının sağlığını ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olduğunu belirtir. Fuar standı kurulumunda çalışan tüm personel (montajcılar, tasarımcılar, görevliler vb.) bu kanun kapsamındadır.
• İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmelikleri:
• Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği: Fuar standı kurulumu, geçici bir yapı işi olarak değerlendirilebileceğinden, bu yönetmelik hükümleri geçerlidir.
• Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Yönetmeliği: Kullanılan yapıştırıcılar, boyalar gibi kimyasalların güvenli kullanımı.
• Elle Kaldırma ve Taşıma İşleri Yönetmeliği: Stand malzemelerinin taşınması sırasında dikkat edilmesi gerekenler.
• İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği: Kullanılan vinç, merdiven gibi ekipmanların güvenliği.
• Parlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve Zararlı Maddelerle Çalışılan İşyerlerinde ve İşlerde Alınacak Tedbirler Hakkında Tüzük (Güncel mevzuatta ilgili yönetmeliklere entegre edilmiştir): Yanıcı, patlayıcı maddelerin kullanımı.
• Yangın Önleme ve Söndürme Yönetmeliği: Stand alanında yangın güvenliği önlemleri.
• ISO 45001:2018 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi: Bu standart, kuruluşların iş sağlığı ve güvenliği performansını sürekli iyileştirmeleri için bir çerçeve sunar. Fuar standı hizmeti veren firmalar veya fuar organizatörleri için bu standardı uygulamak, riskleri proaktif bir şekilde yönetmelerini sağlar.
• Fuar Alanı Yönetmelikleri: Her fuar alanının kendi özel güvenlik ve işletme kuralları olabilir. Bu kurallara uyum da yasal bir zorunluluktur.

2025 itibarıyla denetimler, özellikle elektrik tesisatı, acil çıkış yolları, yangın güvenliği ve kullanılan malzemelerin sertifikasyonu konularında yoğunlaşacaktır. Firmaların, fuar standı kurulumu ve işletmesi öncesinde ilgili tüm yasal gereklilikleri yerine getirdiğinden emin olması gerekmektedir.

Kimler İçin Gereklidir?

Fuar standı İSG gereklilikleri, aslında fuar ekosistemindeki tüm paydaşlar için geçerlidir. Başlıca sorumlu ve ilgili taraflar şunlardır:

• Fuar Katılımcısı Firmalar: Kendi standını kuran veya kurduran firmalar, standın tasarımı, kurulumu ve işletmesi sırasında oluşabilecek tüm iş sağlığı ve güvenliği risklerinden birinci derecede sorumludur. 2025'te bu sorumluluk daha da belirginleşmiştir.
• Fuar Standı Tasarım ve Üretim Firmaları: Standı tasarlayan, üreten ve kuran firmalar, sundukları hizmetin güvenli olmasından sorumludur. Kullanacakları malzemelerin uygunluğu, montaj işçiliğinin kalitesi ve güvenlik önlemlerinin alınması bu firmaların görevlerindendir.
• Fuar Organizatörleri: Fuar alanının genel güvenliğinden, acil durum planlarının oluşturulmasından ve tüm katılımcıların belirlenen İSG kurallarına uymasının sağlanmasından sorumludurlar. 2025'te fuar organizatörlerinin, katılımcı firmalardan İSG belgeleri ve risk değerlendirmeleri talep etmesi beklenmektedir.
• Fuar Alanı İşletmecileri: Alanın genel altyapı güvenliği, acil çıkışların açık tutulması ve alan içindeki genel güvenlik standartlarının sağlanmasından sorumludurlar.
• Fuar Standı Montaj ve Söküm Ekipleri: Stand kurulumu ve sökümü sırasında çalışan her bir işçi, kendi güvenliğinden sorumlu olduğu kadar, işvereninin (bu firmalar) belirlediği güvenlik kurallarına uymakla yükümlüdür.
• Ziyaretçiler: Her ne kadar doğrudan bir İSG sorumluluğu olmasa da, ziyaretçilerin de belirlenen güvenlik kurallarına uyması, acil çıkış yollarını tıkamaması ve güvenlik görevlilerinin uyarılarına riayet etmesi fuar alanının genel güvenliğine katkı sağlar.

Özetle, fuar standı ile ilgili İSG önlemleri, standın kurulduğu andan söküldüğü ana kadar, bu sürece dahil olan herkesi kapsamaktadır. 2025 itibarıyla, bu sorumlulukların paylaşımı ve koordinasyonu daha net tanımlanmıştır.

Avantajları ve Faydaları

Fuar standı kurulumunda iş sağlığı ve güvenliği (İSG) prensiplerine uymak, sadece yasal bir zorunluluk olmanın ötesinde, birçok önemli fayda sağlar. 2025'te bu faydalar daha da belirginleşmiştir:

• Yasal Uyumluluk ve Cezalardan Kaçınma: İSG standartlarına uygunluk, olası denetimlerde sorun yaşanmasını engeller ve para cezaları, faaliyet durdurma gibi yaptırımlardan kaçınılmasını sağlar.
• İş Kazalarının ve Meslek Hastalıklarının Önlenmesi: Güvenli bir çalışma ortamı, çalışanların iş kazası geçirme riskini azaltır. Bu, hem insani açıdan önemlidir hem de firmanın itibarını korur.
• Mali Kayıpların Azaltılması: İş kazaları, tedavi masrafları, tazminatlar, üretim kaybı ve ekipman hasarı gibi ciddi maliyetlere yol açabilir. İSG önlemleri bu maliyetleri minimize eder.
• İtibar ve Kurumsal Kimlik Artışı: Güvenliğe önem veren firmalar, hem çalışanları hem de müşterileri nezdinde daha saygın bir konuma gelir. Bu, marka değerini ve güvenilirliği artırır. 2025'te sürdürülebilirlik ve kurumsal sosyal sorumluluk kapsamında İSG, daha fazla öne çıkmaktadır.
• Çalışan Motivasyonu ve Verimliliği: Çalışanlar, kendilerini güvende hissettikleri bir ortamda daha motive ve verimli çalışırlar.
• Daha İyi Proje Yönetimi: İSG risklerinin erken tespiti ve yönetimi, fuar standı projelerinin daha planlı ve sorunsuz ilerlemesini sağlar.
• Sürdürülebilirlik ve Çevre Dostu Yaklaşım: Güvenli malzeme seçimi ve atık yönetimi, sürdürülebilirlik hedeflerine de katkıda bulunur.
• Rekabet Avantajı: İSG konusundaki hassasiyet ve başarı, rakipler karşısında önemli bir rekabet avantajı yaratabilir. Fuar organizatörleri ve katılımcılar, giderek daha fazla İSG konusunda bilinçli ve sorumlu firmalarla çalışmayı tercih etmektedir.

Bu faydalar, fuar standı hizmeti alırken veya verirken İSG'nin bir maliyet kalemi değil, bir yatırım olarak görülmesi gerektiğini göstermektedir.