İzmir Kablo Kırma Granül Süreci: 2025 Güncel Bilgiler ve Yasal Zorunluluklar

HURDA ALIM SATIM SÖKÜM sektörünün dinamik dünyasında, çevresel sürdürülebilirlik ve ekonomik değer yaratma açısından kablo kırma granül işlemi büyük önem taşımaktadır. Bu işlem, atık elektrik kablolarının içerisindeki bakır, alüminyum gibi değerli metallerin ayrıştırılarak geri dönüşüme kazandırılmasını hedefler. 2025 itibarıyla bu alanda hem teknolojik gelişmeler hem de yasal düzenlemeler önemli güncellemeler getirmiştir. İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) açısından bakıldığında, kablo kırma granül süreci, potansiyel tehlikeleri barındıran bir operasyondur. Bu nedenle, ISO 45001:2018 standartları ve 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu çerçevesinde, bu işlemleri gerçekleştiren tüm paydaşların (hurda alıcıları, satıcıları, söküm firmaları) güncel mevzuata hakim olması ve gerekli önlemleri alması zorunludur. Bu rehber, 2025 güncel bilgileri ışığında kablo kırma granül işleminin tanımını, işleyişini, yasal zorunluluklarını, kimler için gerekli olduğunu ve sunduğu avantajları detaylı bir şekilde ele alacaktır. Hedef kitlemiz, bu alanda faaliyet gösteren veya göstermeyi planlayan tüm işletmeler, profesyoneller ve ilgili kamu kurumlarıdır.

Kablo Kırma Granül Nedir?

Kablo kırma granül, hurda elektrik kablolarının içerisinde bulunan yalıtım malzemeleri (plastik, kauçuk vb.) ile değerli metal (bakır, alüminyum) kısımlarının mekanik yöntemlerle ayrıştırılması sürecini ifade eder. Bu işlem sonucunda elde edilen granül halindeki plastik ve metal parçalar, farklı endüstriyel alanlarda ikincil hammadde olarak kullanılır. 2025 itibarıyla, bu ayrıştırma işleminin verimliliğini artıran ve çevresel etkilerini minimize eden yeni nesil makine teknolojileri yaygınlaşmaktadır. Kablo kırma granül işlemi, sadece atık yönetimi açısından değil, aynı zamanda döngüsel ekonomi prensiplerini desteklemesi ve değerli kaynakların ülke ekonomisine geri kazandırılması açısından da stratejik bir öneme sahiptir.

2025 Güncel Durum ve Teknolojiler:

• Gelişmiş Ayrıştırma Teknolojileri: 2025'te, manyetik ayırıcılar, eleme sistemleri ve gelişmiş granülatörler gibi teknolojilerle ayrıştırma oranları ve saflık seviyeleri önemli ölçüde artmıştır.
• Otomasyon ve Dijitalleşme: Süreçlerin otomasyonu, operatör müdahalesini azaltarak iş güvenliğini artırmış ve üretim verimliliğini yükseltmiştir.
• Çevresel Etki Azaltımı: Geliştirilen sistemler, toz emisyonlarını azaltma ve su tüketimini optimize etme yönünde çevresel standartlara daha uyumlu hale gelmiştir.

Kablo Kırma Granül Nasıl Çalışır?

Kablo kırma granül süreci, bir dizi mekanik ve fiziksel adımdan oluşur. Hurda kablolar ilk olarak uygun boyutlara getirilir, ardından özel makineler (granülatörler) aracılığıyla kırılarak granül haline getirilir. Bu granül karışımından, manyetik ayırıcılar ve vibrasyonlu elekler gibi ekipmanlar kullanılarak metal ve plastik bileşenler ayrılır. Ayrılan metal parçalar, saflıklarına göre sınıflandırılarak eritme veya yeniden işleme tesislerine gönderilir. Plastik granüller ise, yine kendi içinde ayrıştırılarak farklı geri dönüşüm süreçlerine tabi tutulur.

Süreç Adımları (2025 Perspektifi):

1. Kablo Kabul ve Ön Ayıklama: Gelen hurda kabloların türüne ve boyutuna göre ön tasnifi yapılır.
2. Kırma ve Granülasyon: Yüksek kapasiteli granülatörler ile kabloların kırılıp granül hale getirilmesi.
3. Metal-Plastik Ayrıştırma: Manyetik ayırıcılar, hava akımlı ayırıcılar ve titreşimli elekler ile metal ve plastiklerin ayrılması.
4. Nihai Ayrıştırma ve Saflaştırma: Farklı yoğunluktaki plastik türlerinin veya farklı metal alaşımlarının ayrılması için özel sistemlerin kullanımı.
5. Ürün Paketleme ve Sevkiyat: Ayrıştırılmış metal ve plastik granüllerin paketlenerek sevkiyata hazır hale getirilmesi.

Yasal Zorunluluklar ve Mevzuat (2025 Güncel)

Türkiye'de hurda kablo kırma granül işlemleri, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Çevre Kanunu ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde sıkı denetimlere tabidir. 2025 itibarıyla bu mevzuatlara ek güncellemeler getirilmiş, özellikle atık yönetimi, tehlikeli madde ayrıştırması ve işçi sağlığı konularında daha detaylı hükümler yürürlüğe girmiştir. İşletmelerin, faaliyete başlamadan önce gerekli Çevre İzin Belgesi'ni almaları, atık yönetim planlarını oluşturmaları ve ISO 45001 gibi uluslararası standartlara uyum sağlamaları esastır.

Temel Yasal Dayanaklar ve Gereklilikler (2025):

• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu: İşyerlerinde risk değerlendirmesi yapılması, çalışanlara gerekli eğitimlerin verilmesi, kişisel koruyucu donanımların (KKD) sağlanması ve iş kazalarının önlenmesi zorunluluğu.
• Atık Yönetimi Yönetmeliği: Hurda kabloların 'atık' statüsünde değerlendirilmesi, lisanslı tesislerde işlenmesi ve bertaraf edilmesi.
• Çevre Kanunu: Çevresel kirliliği önleyici tedbirlerin alınması, emisyon standartlarına uyum.
• ISO 45001:2018: İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi'nin kurulması ve etkin bir şekilde işletilmesi.
• Tehlikeli Maddelerin Sınıflandırılması, Etiketlenmesi ve Ambalajlanması Hakkında Yönetmelik (CLP): Ayrıştırma sırasında ortaya çıkabilecek tehlikeli maddelere karşı önlemler.

Kimler İçin Gereklidir?

Kablo kırma granül işlemi, öncelikli olarak hurda alım satım ve söküm faaliyetlerinde bulunan işletmeler, geri dönüşüm tesisleri, metal işleme sanayileri ve bu alanlarda hizmet veren profesyonel firmalar için gereklidir. Elektrik ve elektronik atıkların ayrıştırılması, hem çevresel sürdürülebilirlik hem de ekonomik değer yaratma açısından büyük potansiyel sunmaktadır. Özellikle büyük ölçekli sanayi kuruluşlarının üretim süreçlerinden çıkan kablo atıkları veya eski altyapıların sökümünden elde edilen kablolar, bu işlem için önemli bir kaynak oluşturur.

Hedef Kitle ve Faaliyet Alanları:

• Hurda Metal Alım Satım Firmaları
• Elektrik ve Elektronik Eşya Geri Dönüşüm Tesisleri
• Kablo Üreticileri (üretim atıkları için)
• İnşaat ve Yıkım Sektöründeki Söküm Firmaları
• Metal İşleme ve Dökümhaneler
• Çevre Danışmanlık ve İSG Hizmet Sağlayıcıları

Avantajları ve Faydaları

Kablo kırma granül işleminin, hem işletmeler hem de çevre açısından sayısız avantajı bulunmaktadır. Bu süreç, değerli metallerin geri kazanılmasını sağlayarak hammadde maliyetlerini düşürür, ithalata bağımlılığı azaltır ve ülke ekonomisine katkıda bulunur. Ayrıca, atık kabloların doğru şekilde işlenmesiyle çevresel kirlilik önlenir, depolama alanları üzerindeki yük azalır ve döngüsel ekonomi modeli desteklenir. İş sağlığı ve güvenliği standartlarına uygun olarak yürütülen bu işlemler, çalışanların sağlığını ve güvenliğini korurken, işletmelerin yasal uyumluluğunu da garanti altına alır.

Ana Faydalar (2025 Güncel Değerlendirme):

• Ekonomik Değer Yaratma: Yüksek değerli metallerin (bakır, alüminyum) geri kazanılmasıyla önemli gelir potansiyeli.
• Kaynak Verimliliği: Doğal kaynakların korunması ve sınırlı kaynakların daha etkin kullanılması.
• Çevresel Sürdürülebilirlik: Atıkların doğaya zarar vermeden bertaraf edilmesi veya geri dönüştürülmesi.
• Mevzuat Uyumu: 6331 Sayılı Kanun ve diğer ilgili yönetmeliklere uyum sağlayarak yasal yaptırımlardan kaçınma.
• İş Güvenliği: ISO 45001 standartlarına uygun süreçlerle iş kazalarının ve meslek hastalıklarının önlenmesi.
• İmaj ve İtibar: Çevreye duyarlı ve sorumlu bir işletme imajı oluşturma.