Elazığ Bakım Onarım İşleri İçin İskele Kiralama ve Kurulumu: 2025 Rehberi

İş sağlığı ve güvenliği (İSG) alanında 15 yılı aşkın deneyimimle, bakım onarım işleri için iskele konusunun ne denli kritik olduğunu biliyorum. Günümüzün dinamik çalışma ortamlarında, özellikle sanayi tesisleri, binalar ve altyapı projelerinde gerçekleştirilen bakım ve onarım faaliyetleri, yüksekte çalışma gerektiren riskli işlemlerdir. Bu risklerin minimize edilmesi, hem çalışanların güvenliği hem de projenin verimliliği açısından hayati önem taşır. 2025 yılı itibarıyla, bu alanda en güncel standartlar ve mevzuat hükümleri ışığında, bakım onarım işleri için iskele kurulumu ve kiralaması hizmetlerinin doğru seçimi ve uygulanması, iş kazalarını önlemenin temel taşıdır. Bu rehber, 2025 ve sonrası için bakım onarım işlerinde iskele kullanımının detaylarını, yasal gerekliliklerini ve en iyi uygulamalarını kapsamaktadır. Hedef kitlemiz, bakım ve onarım projeleri yürüten firmalar, site yöneticileri, fabrika müdürleri ve İSG profesyonelleridir.

Bakım Onarım İşleri İçin İskele Nedir?

Bakım onarım işleri için iskele, genellikle binaların dış cephelerinde, sanayi tesislerinin makinelerinde, köprülerde, enerji santrallerinde veya diğer yüksekte gerçekleştirilmesi gereken bakım, onarım, temizlik, denetim ve montaj faaliyetleri sırasında çalışanların güvenli bir şekilde çalışma alanına ulaşmasını ve orada stabil bir şekilde konumlanmasını sağlayan geçici yapı sistemleridir. Bu iskeleler, standart dışı çalışma platformları oluşturarak, düşme riskini ortadan kaldırmayı ve çalışanlara gerekli ekipmanları kullanma imkanı sunmayı amaçlar. 2025 yılı itibarıyla, bakım onarım işleri için kullanılan iskelelerin tasarımı, üretimi, kurulumu ve sökümü, uluslararası standartlara (ISO 45001:2018 gibi) ve ulusal mevzuata (6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve ilgili yönetmelikler) tam uyumlu olmalıdır. Bu iskeleler, modüler sistemler halinde tasarlanabilir, farklı çalışma yüklerine ve zemin koşullarına uygun olarak çeşitlilik gösterebilir.

2025 Güncel Durum ve Teknolojiler

2025 yılında bakım onarım işleri için iskele teknolojilerinde önemli gelişmeler yaşanmaktadır:

• Akıllı İskele Sistemleri: Sensörler aracılığıyla yük kapasitesi, rüzgar durumu ve yapısal bütünlük gibi kritik verileri anlık olarak izleyen sistemler.
• Hafif ve Dayanıklı Malzemeler: Gelişmiş alaşımlar ve kompozit malzemeler sayesinde daha hafif ancak daha yüksek taşıma kapasitesine sahip iskele elemanları.
• Hızlı Montaj ve Söküm Sistemleri: İş gücü ve zaman maliyetini azaltan, yenilikçi bağlantı ve kilitleme mekanizmaları.
• Çevresel Etki Azaltma: Sürdürülebilirlik odaklı üretim ve geri dönüşüm prensiplerine uygun iskele çözümleri.

Bakım Onarım İşleri İçin İskele Nasıl Çalışır?

Bakım onarım işleri için iskelelerin çalışma prensibi, güvenli bir çalışma alanı yaratma üzerine kuruludur. Sistemin temel bileşenleri şunlardır:

• Temel Elemanlar: İskelenin zemine oturan ve yükü dağıtan ayakları ve taban plakaları.
• Dikey ve Yatay Bağlantılar: İskelenin ana taşıyıcı dikey direkleri ve bunları birbirine bağlayan yatay elemanlar (kuplajlar, diyagonal payandalar).
• Çalışma Platformları: Ahşap, metal veya kompozit malzemeden yapılmış, üzerinde güvenle çalışılacak zemin döşemeleri.
• Güvenlik Bariyerleri: Çalışanların düşmesini engellemek için platform kenarlarında bulunan korkuluklar (üst, orta ve etek korkulukları).
• Erişim Elemanları: İskele içine erişimi sağlayan merdivenler veya rampalar.

İskele, projenin gerektirdiği yüksekliğe ve alana göre modüler olarak tasarlanıp, saha koşullarına uygun bir şekilde uzman ekipler tarafından kurulur. Yük taşıma kapasitesi, rüzgar yükü ve yerel zemin koşulları dikkate alınarak hesaplamalar yapılır ve iskelenin stabilitesi sağlanır.

2025 Uygulama Süreçleri

2025 yılında bakım onarım işleri için iskele kurulum ve kullanım süreçleri şu adımları içerir:

1. Risk Değerlendirmesi: İşin niteliğine, yüksekliğine ve çalışma alanına göre detaylı bir risk değerlendirmesi yapılır.
2. İskele Seçimi ve Tasarımı: Yapılacak işe ve risk değerlendirmesine uygun, taşıma kapasitesi ve güvenlik standartlarına göre iskele tipi ve tasarımı belirlenir.
3. Kurulum Planı: İskele kurulumu için detaylı bir plan hazırlanır, saha hazırlığı yapılır.
4. Uzman Kurulum Ekibi: Yetkili ve deneyimli ekip tarafından, ilgili standartlara ve üretici talimatlarına uygun olarak iskele kurulur.
5. Kontrol ve Denetim: Kurulum sonrası, sorumlu İSG profesyoneli veya yetkili mühendis tarafından iskelenin güvenliği, stabilitesi ve tüm bağlantılarının kontrolü yapılır.
6. Kullanım ve Bakım: İskele kullanım süresi boyunca düzenli olarak kontrol edilir ve bakımı yapılır.
7. Söküm: İş bitiminde, yine uzman ekiplerce kontrollü bir şekilde iskele sökülür.

Yasal Zorunluluklar ve Mevzuat

Türkiye'de bakım onarım işleri için iskele kullanımı, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve bu kanuna bağlı çeşitli yönetmelikler ile düzenlenmiştir. 2025 itibarıyla bu mevzuat hükümleri titizlikle uygulanmalıdır:

2025 Mevzuat Güncellemeleri ve Yasal Yükümlülükler

Temel yasal dayanaklar ve güncel yaklaşımlar şunlardır:

• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu: İşverenin genel yükümlülükleri, risk değerlendirmesi yapma zorunluluğu, çalışanların eğitim ve bilgilendirilmesi gibi temel esasları belirler.
• Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği (2025 Güncellemeleri): Yüksekte çalışma, iskele kurma ve kullanma ile ilgili spesifik gereklilikleri detaylandırır. Bu yönetmelik, iskelelerin tasarımı, kurulması, denetlenmesi, yük taşıma kapasiteleri ve güvenlik önlemleri hakkında ayrıntılı hükümler içerir.
• TS EN 12810 ve TS EN 12811 Serisi Standartlar: Avrupa standartları olan bu seriler, iskelelerin tasarımı, üretimi ve test edilmesi için teknik gereklilikleri belirler ve Türkiye'de de referans alınır.
• ISO 45001:2018 (İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri): İşverenlerin, iskele kullanımı gibi riskli operasyonlarda iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemlerini kurmaları, uygulamaları ve sürekli iyileştirmeleri için bir çerçeve sunar.

Bu mevzuata göre, işverenler; iskelelerin güvenli bir şekilde kurulup kullanılmasını sağlamak, riskleri ortadan kaldırmak veya kabul edilebilir seviyeye indirmek, çalışanları tehlikeler hakkında bilgilendirmek ve gerekli eğitimleri vermekle yükümlüdür. İskelelerin periyodik kontrolleri, yetkili kişiler tarafından yapılmalı ve kayıt altına alınmalıdır.

Kimler İçin Gereklidir?

Bakım onarım işleri için iskele, aşağıdaki sektörlerde ve durumlarda faaliyet gösteren tüm kurum ve kuruluşlar için gereklidir:

• Bina Bakım ve Onarım Firmaları: Dış cephe tadilatları, boyama, sıva işleri, pencere değişimi gibi işlemler için.
• Sanayi Tesisleri ve Fabrikalar: Makine bakımı, boru hattı onarımları, tank temizliği, çatı bakımları gibi yüksekte yapılan tüm müdahaleler için.
• Enerji Sektörü: Rüzgar türbinleri, trafo merkezleri, enerji iletim hatları gibi yüksekte bakım ve onarım gerektiren yapılar.
• Altyapı Projeleri: Köprü, viyadük, tünel gibi yapıların bakım ve onarımı.
• Tarihi Yapılar ve Anıtlar: Hassas restorasyon ve bakım çalışmaları sırasında.
• Ticari ve Konut Binaları: Apartmanların dış cephe bakımları, çatı onarımları, havalandırma sistemlerinin bakımı.

Kısacası, çalışanların güvenli bir şekilde ulaşamadığı ve çalışamadığı her türlü yüksekte yapılan bakım ve onarım faaliyeti için iskele kullanımı zorunludur.

Avantajları ve Faydaları

Bakım onarım işleri için doğru iskele sistemlerinin kullanılması, birçok avantaj sağlar:

• Güvenlik Artışı: En önemli faydası, çalışanların düşme riskini ortadan kaldırarak iş kazalarını önlemesidir. ISO 45001 standartları bu güvenliği en üst seviyede tutmayı hedefler.
• Verimlilik Artışı: Çalışanların güvenli ve rahat bir çalışma ortamına sahip olması, işlerini daha hızlı ve etkin bir şekilde yapmalarını sağlar.
• Maliyet Etkinliği: Doğru iskele seçimi ve profesyonel kurulum, olası kaza maliyetlerini, duruş sürelerini ve tamirat masraflarını azaltır.
• Erişim Kolaylığı: Zorlu ve yüksek alanlara güvenli erişim imkanı sunar.
• Çok Yönlülük: Farklı projelerin ve çalışma alanlarının gereksinimlerine göre modüler olarak uyarlanabilir.
• Yasal Uyumluluk: Mevzuata uygunluk sağlayarak cezai yaptırımlardan kaçınılmasına yardımcı olur.
• Çevresel Faktörlere Karşı Koruma: Çalışanları olumsuz hava koşullarından (rüzgar, yağmur) kısmen koruyacak şekilde tasarlanabilir.

2025 yılında, teknolojik gelişmelerle birlikte iskele sistemlerinin sunduğu bu avantajlar daha da artmaktadır.