Sarıveliler, Karaman Gemi Acente NOA-ETA-ETB Koordinasyonu: Liman Hizmetlerinde Güvenlik ve Verimlilik 2025

Liman operasyonlarının karmaşık dünyasında, gemilerin zamanında ve güvenli bir şekilde limana yanaşması, yüklenmesi veya boşaltılması hayati önem taşır. Bu süreçlerin merkezinde ise Gemi Acente NOA-ETA-ETB Koordinasyonu yer alır. NOA (Notice of Arrival - Varış Bildirimi), ETA (Estimated Time of Arrival - Tahmini Varış Zamanı) ve ETB (Estimated Time of Berthing - Tahmini Rıhtıma Oturma Zamanı) gibi kritik bilgilerin doğru ve zamanında paylaşılması, liman trafiğinin düzenlenmesi, operasyonel verimliliğin artırılması ve en önemlisi iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için vazgeçilmezdir. 2025 yılı itibarıyla, bu koordinasyonun önemi daha da artmış, teknolojik gelişmelerle birlikte süreçler daha da entegre hale gelmiştir. Bu rehber, liman hizmetleri sektöründe faaliyet gösteren tüm paydaşlar için bu konunun derinlemesine anlaşılmasını sağlamak ve 2025 yılına özel güncel bilgileri sunmak amacıyla hazırlanmıştır. Hedef kitlemiz; gemi acenteleri, liman işletmecileri, armatörler, navlun operatörleri, gümrükleme firmaları ve bu alanda hizmet veren tüm profesyonellerdir.

Gemi Acente NOA-ETA-ETB Koordinasyonu Nedir?

Gemi Acente NOA-ETA-ETB Koordinasyonu, bir geminin limana yaklaşımından rıhtıma yanaşmasına kadar olan süreçte gerekli olan temel bilgilerin gemi acentesi aracılığıyla liman otoritesi, terminal işletmecisi ve ilgili diğer paydaşlara zamanında ve doğru bir şekilde bildirilmesi ve bu bilgilerin güncellenmesi faaliyetlerini kapsar. Bu koordinasyonun temel unsurları şunlardır:

• NOA (Notice of Arrival - Varış Bildirimi): Geminin limana yaklaşmakta olduğunu bildiren resmi bir bildirimdir. Genellikle geminin kalkış limanı, varış limanı, tahmini varış zamanı, gemi detayları ve yük bilgileri gibi temel bilgileri içerir.
• ETA (Estimated Time of Arrival - Tahmini Varış Zamanı): Geminin limana ulaşması beklenen tahmini zamandır. Hava koşulları, deniz durumu ve geminin hızı gibi faktörlere bağlı olarak sürekli güncellenir.
• ETB (Estimated Time of Berthing - Tahmini Rıhtıma Oturma Zamanı): Geminin belirlenen rıhtıma yanaşmasının tahmini zamanıdır. Bu, hem limanın operasyonel planlaması hem de geminin operasyonel hazırlığı için kritik bir bilgidir.

2025 itibarıyla, bu bildirimler artık sadece manuel olarak değil, aynı zamanda gelişmiş dijital platformlar ve entegre sistemler aracılığıyla yapılmaktadır. Bu, iletişimin hızlanmasını, hata oranının düşmesini ve operasyonel şeffaflığın artmasını sağlamaktadır.

Gemi Acente NOA-ETA-ETB Koordinasyonu Nasıl Çalışır?

Bu koordinasyonun işleyişi, birkaç ana adımdan oluşur ve her adımda doğru bilgi akışı esastır:

1. İlk Bildirim (NOA): Gemi acentesi, geminin kalkışından veya limana yaklaşmaya başladığı andan itibaren ilgili liman otoritesine ve terminal işletmecisine bir Varış Bildirimi (NOA) gönderir. Bu bildirimde geminin temel bilgileri ve ilk tahmini varış zamanı (ETA) yer alır.
2. Sürekli Güncellemeler (ETA): Gemi seyir halindeyken, hava durumu değişiklikleri, teknik sorunlar veya diğer operasyonel nedenlerle ETA sürekli olarak güncellenir. Gemi acentesi, bu güncellemeleri en kısa sürede ilgili tüm taraflara iletmekle yükümlüdür. Bu güncellemeler, limanın operasyonel planlamasının (rıhtım tahsisi, personel planlaması vb.) doğru yapılabilmesi için hayati önem taşır.
3. Rıhtım Tahsisi ve ETB Belirleme: Liman otoritesi ve terminal işletmecisi, gelen gemilerin ETA'larını dikkate alarak rıhtım planlaması yapar. Gemi, limana yaklaştıkça ve rıhtım tahsisi yapıldıkça, ETB belirlenir ve gemi acentesi aracılığıyla gemiye bildirilir.
4. Operasyonel Hazırlık: ETB bilgisinin alınmasıyla birlikte, gemi ve liman operasyonel hazırlıklarını tamamlar. Bu, yükleme/boşaltma ekipmanlarının hazırlanması, personel görevlendirmeleri ve gerekli güvenlik önlemlerinin alınması gibi adımları içerir.
5. Gerçek Zamanlı Takip: Modern sistemler, gemilerin konumunu ve tahmini varış zamanlarını gerçek zamanlı olarak takip etme imkanı sunar. Bu, koordinasyonun daha dinamik ve proaktif olmasını sağlar.

2025 yılında, bu süreçlerin büyük ölçüde otomatize edilmiş dijital platformlar üzerinden yürütüldüğünü görmekteyiz. Bu platformlar, tüm paydaşların aynı bilgiye eş zamanlı erişimini sağlayarak verimliliği maksimum düzeye çıkarmaktadır.

Yasal Zorunluluklar ve Mevzuat

Gemi Acente NOA-ETA-ETB Koordinasyonu, sadece operasyonel bir gereklilik değil, aynı zamanda bir dizi yasal düzenleme ve uluslararası sözleşme ile de desteklenen bir zorunluluktur. Türkiye'de bu konudaki temel yasal çerçeve, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu başta olmak üzere, ilgili yönetmelikler ve uluslararası denizcilik kurallarıyla belirlenmiştir.

Özellikle liman sahalarında yürütülen faaliyetlerin riskli yapısı, iş sağlığı ve güvenliği mevzuatının sıkı bir şekilde uygulanmasını gerektirir. NOA, ETA ve ETB bilgilerinin doğru ve zamanında iletilmesi, liman sahasına giriş-çıkışların kontrolü, acil durum müdahale planlarının hazırlanması ve personel güvenliğinin sağlanması açısından kritik bir rol oynar.

2025 yılı itibarıyla, mevzuat güncellemeleriyle birlikte özellikle dijitalleşen süreçlerin yasal uyumluluğu ve veri güvenliği konuları daha fazla önem kazanmıştır. Liman işletmeleri ve gemi acenteleri, bu bilgilerin güvenli bir şekilde saklanması ve paylaşılması konusunda da yükümlülük altındadır.

Yasal Çerçeveye İlişkin Önemli Noktalar:

• 6331 Sayılı İSG Kanunu: İşverenlerin, çalışanların sağlığını ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olduğunu belirtir. Bu, liman operasyonlarında risklerin yönetilmesini ve gerekli önlemlerin alınmasını kapsar.
• Liman Yönetmelikleri: Her limanın kendi özel yönetmelikleri bulunabilir. Bu yönetmelikler, NOA, ETA, ETB bildirimlerinin şekli, zamanlaması ve içeriği hakkında detaylı hükümler içerebilir.
• Uluslararası Denizcilik Kuralları (IMO vb.): Uluslararası denizcilik kuruluşları tarafından belirlenen kurallar ve tavsiyeler, liman operasyonlarının küresel standartlarda yürütülmesini sağlar.
• ISO 45001:2018 (İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi): Bu standart, kuruluşların iş sağlığı ve güvenliği performanslarını iyileştirmeleri için bir çerçeve sunar. NOA-ETA-ETB koordinasyonunun etkin yönetimi, bu standardın gerekliliklerini karşılamaya yardımcı olur.

2025 güncellemeleri, özellikle deniz trafik yönetimi sistemleri (VTS - Vessel Traffic Services) ile entegrasyonun yasal zorunluluklar arasına girmesi yönünde eğilimler göstermektedir. Bu entegrasyon, bildirimlerin otomatikleşmesini ve daha etkin bir risk yönetimi sağlamasını amaçlamaktadır.

Kimler İçin Gereklidir?

Gemi Acente NOA-ETA-ETB Koordinasyonu, liman ekosisteminde yer alan hemen her paydaş için gereklidir. Bu süreçten doğrudan veya dolaylı olarak etkilenen başlıca gruplar şunlardır:

• Gemi Acenteleri: Geminin sahibi veya işletmecisi adına hareket ederek, liman otoriteleri ve diğer ilgili taraflarla iletişimi sağlayan ana koordinatördür.
• Liman Otoriteleri/İşletmecileri: Liman sahasının genel yönetiminden, rıhtım tahsisinden, güvenlik önlemlerinden ve liman trafiğinin düzenlenmesinden sorumludur. Gelen gemiler hakkında doğru bilgiye sahip olmak, operasyonel verimlilikleri için kritiktir.
• Terminal İşletmecileri: Yükleme ve boşaltma operasyonlarını yürüten firmalardır. Geminin ne zaman yanaşacağını bilmek, operasyonel planlamalarını ve kaynak tahsislerini yapmalarını sağlar.
• Armatörler ve Gemi İşletmecileri: Gemilerinin limandaki operasyonlarının sorunsuz ve zamanında tamamlanmasını sağlamak isterler.
• Navlun Operatörleri ve Yük Sahipleri: Yüklerinin ne zaman teslim alınacağını veya yükleneceğini bilmek, lojistik planlamaları için önemlidir.
• Gümrükleme Firmaları: Gümrük işlemlerinin zamanında başlayabilmesi için geminin varış zamanına ihtiyaç duyarlar.
• Tedarikçi Firmalar: Limana hizmet veren (yakıt, kumanya, bakım vb.) firmalar, geminin varış zamanına göre planlama yaparlar.
• Acil Müdahale Ekipleri: Olası kaza veya acil durumlara müdahale edebilmek için limandaki hareketlilik hakkında bilgi sahibi olmaları gerekir.

2025 yılı itibarıyla, bu paydaşların birçoğu, dijitalleşen süreçler sayesinde NOA-ETA-ETB bilgilerine daha kolay ve hızlı erişebilmektedir. Ancak, bu bilgilerin doğruluğunu teyit etme ve güncel tutma sorumluluğu hala gemi acenteleri ve ilgili diğer birimlerdedir.

Avantajları ve Faydaları

Etkin bir Gemi Acente NOA-ETA-ETB Koordinasyonu, liman hizmetleri sektöründe birçok önemli avantaj ve fayda sağlar:

• Operasyonel Verimlilik Artışı: Rıhtım tahsisinin doğru yapılması, yükleme/boşaltma operasyonlarının zamanında başlaması, bekleme sürelerinin azalması ve liman sahasındaki kaynakların daha etkin kullanılması sağlanır.
• Güvenlik Standartlarının Yükselmesi: Liman trafiğinin düzenlenmesi, gemilerin kontrollü bir şekilde yanaşması, acil durum planlarının daha etkin hazırlanması ve uygulanması sayesinde iş sağlığı ve güvenliği riskleri minimize edilir.
• Maliyetlerin Azalması: Gemi bekleme sürelerinin azalması, yakıt tüketiminin optimize edilmesi, operasyonel gecikmelerden kaynaklanan cezai şartların önlenmesi gibi yollarla maliyetler düşürülür.
• İletişim ve Koordinasyonun Güçlenmesi: Tüm paydaşlar arasında doğru ve güncel bilgi akışı sağlanarak yanlış anlaşılmaların önüne geçilir ve işbirliği kültürü güçlenir.
• Çevresel Etkinin Azalması: Gemi bekleme sürelerinin azalması, liman çevresindeki hava kirliliğini ve gürültüyü azaltarak çevresel ayak izinin küçülmesine katkı sağlar.
• Müşteri Memnuniyetinin Artması: Operasyonel süreçlerin sorunsuz ve zamanında ilerlemesi, hem gemi işletmecilerinin hem de yük sahiplerinin memnuniyetini artırır.
• Yasal Uyumluluğun Sağlanması: Mevzuat ve uluslararası kurallara uyum, olası cezai yaptırımlardan kaçınılmasını sağlar.

2025'te, bu avantajlar, yapay zeka destekli tahmin algoritmaları ve blok zinciri tabanlı güvenli veri paylaşım sistemleri gibi yeniliklerle daha da güçlenmektedir. Bu teknolojiler, koordinasyonun öngörülebilirliğini ve güvenilirliğini artırmaktadır.