Bartın 2025 Yıllık Çalışma Planı: İş Sağlığı ve Güvenliğinde Kapsamlı Bir Bakış

İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) alanında faaliyet gösteren her işletme için, bir sonraki yıla yönelik stratejik bir yol haritası çizmek hayati önem taşır. 2025 Yıllık Çalışma Planı, sadece yasal bir zorunluluk olmanın ötesinde, işyerindeki riskleri proaktif bir şekilde yönetmek, çalışanların sağlığını ve güvenliğini en üst düzeyde tutmak ve işletmenin genel verimliliğini artırmak için kritik bir araçtır. Bu plan, mevcut durumu analiz ederek, gelecekteki hedefleri belirleyerek ve bu hedeflere ulaşmak için atılacak adımları detaylandırarak, OSGB'ler ve işverenler için kapsamlı bir rehber niteliği taşır. 2025 yılına girerken, güncel mevzuatlara, ISO 45001:2018 standartlarına ve sektördeki en iyi uygulamalara uygun bir yıllık çalışma planı oluşturmak, işletmenizin sürdürülebilir başarısının temelini atacaktır. Bu rehberde, 2025 yılı odaklı yıllık çalışma planının ne olduğunu, nasıl oluşturulduğunu, yasal dayanaklarını ve sunduğu avantajları detaylı bir şekilde ele alacağız.

2025 Yıllık Çalışma Planı Nedir?

2025 Yıllık Çalışma Planı, bir işyerinde iş sağlığı ve güvenliği (İSG) faaliyetlerinin bir takvim yılı boyunca nasıl yürütüleceğini detaylandıran stratejik bir belgedir. Bu plan, mevcut İSG performansını değerlendirir, potansiyel tehlikeleri ve riskleri belirler, bu riskleri azaltmaya yönelik hedefler ve önlemler geliştirir, ayrıca bu faaliyetlerin zaman çizelgesini, sorumlularını ve gerekli kaynakları ortaya koyar. 2025 yılı için hazırlanacak bir yıllık çalışma planı, güncel yasal düzenlemeleri, işyerinin özel risk faktörlerini ve ISO 45001:2018 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi'nin gerekliliklerini dikkate almalıdır. Kısacası, bu plan, bir işyerinin İSG alanındaki bir yıllık yol haritasıdır.

2025 Yılına Özgü Güncel Bilgiler ve Odak Noktaları:

• Dijitalleşme ve Teknoloji Entegrasyonu: İSG süreçlerinde dijital araçların (risk değerlendirme yazılımları, eğitim platformları, dijital denetim sistemleri) kullanımı artacaktır.
• Psikososyal Risklerin Yönetimi: İş stresi, mobbing gibi psikososyal risklerin önlenmesi ve yönetilmesine yönelik çalışmalar önem kazanacaktır.
• Sürdürülebilirlik ve Yeşil İSG: Çevreye duyarlı İSG uygulamaları, sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle entegre edilecektir.
• Mevzuat Güncellemeleri ve Yeni Standartlar: 2025 yılı itibarıyla yürürlüğe girebilecek yeni veya güncellenmiş mevzuatlara uyum sağlanması gerekecektir.
• Uzaktan Çalışma ve Hibrit Modellerin İSG Boyutu: Uzaktan ve hibrit çalışma modellerinin getirdiği yeni risklerin yönetimi planlamada yer alacaktır.

Örnek Tablo: 2025 Yılı İSG Yıllık Çalışma Planı Kapsamında Temel Faaliyet Alanları

2025 Yıllık Çalışma Planı Nasıl Oluşturulur?

2025 Yıllık Çalışma Planı oluşturma süreci, sistematik bir yaklaşım gerektirir. Bu süreç, genellikle aşağıdaki adımları içerir:

1. Mevcut Durum Analizi: Bir önceki yıldan kalan İSG performans verileri, yaşanan kazalar, ramak kala olaylar, denetim raporları, çalışan geri bildirimleri ve mevcut İSG politikaları incelenir. ISO 45001:2018 standardının gerektirdiği gözden geçirme mekanizmaları kullanılır.
2. Yasal ve Standart Gerekliliklerin Tespiti: 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, ilgili yönetmelikler ve ISO 45001:2018 standardının güncel gereklilikleri gözden geçirilir. 2025 yılı için öngörülen mevzuat değişiklikleri de dikkate alınır.
3. Hedef Belirleme: Analizler ve gereklilikler doğrultusunda, ölçülebilir, ulaşılabilir, ilgili ve zamana bağlı (SMART) İSG hedefleri belirlenir. Bu hedefler, risk azaltma, farkındalık artırma, eğitim tamamlama oranları gibi alanlarda olabilir.
4. Faaliyet Planı Geliştirme: Belirlenen hedeflere ulaşmak için gerekli faaliyetler (eğitimler, denetimler, iyileştirme çalışmaları, yeni prosedürler oluşturma vb.) detaylandırılır. Her faaliyet için sorumlu kişi/birim, zaman çizelgesi, gerekli kaynaklar ve başarı ölçütleri belirlenir.
5. Kaynak Tahsisi: Planın uygulanabilmesi için gerekli bütçe, insan kaynağı, ekipman ve zaman gibi kaynaklar belirlenir ve tahsis edilir.
6. Uygulama ve İzleme: Plan, belirlenen takvime göre uygulanmaya başlanır. Faaliyetlerin ilerlemesi düzenli olarak izlenir, sapmalar tespit edildiğinde düzeltici önlemler alınır.
7. Gözden Geçirme ve Değerlendirme: Planın uygulanması sırasında ve yıl sonunda, hedeflere ulaşılıp ulaşılmadığı, faaliyetlerin etkinliği ve genel İSG performansı değerlendirilir. Bu değerlendirme, bir sonraki yılın planlaması için girdi sağlar.

2025 Yılı Güncel Uygulama İpuçları:

• Katılımcı Yaklaşım: Çalışanların, İSG komitelerinin ve yöneticilerin planlama sürecine aktif katılımı sağlanmalıdır.
• Teknolojik Araçlardan Yararlanma: Risk değerlendirme yazılımları, dijital eğitim platformları ve performans takip sistemleri kullanılmalıdır.
• Proaktif Yaklaşım: Olası riskleri önlemeye odaklanılmalı, sadece mevcut sorunlara müdahale edilmemelidir.
• Sürekli İyileştirme Kültürü: Plan, statik bir belge olmamalı, değişen koşullara göre esnek bir şekilde güncellenebilmelidir.

Yasal Zorunluluklar ve Mevzuat

Türkiye'de iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yasal düzenlemeler, işverenlere çalışanların sağlığını ve güvenliğini koruma yükümlülüğü getirir. 2025 Yılı Yıllık Çalışma Planı, bu yasal çerçeveye tam uyumlu olmalıdır.

• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu: Bu kanun, işverenin genel yükümlülüklerini, risk değerlendirmesi yapma, önleyici tedbirleri alma, çalışanları bilgilendirme ve eğitim verme zorunluluklarını belirler. Kanun, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülmesinde yıllık planlama yapılmasını ima eder ve bu planların etkinliğini denetimlerle sağlar.
• İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri (ISO 45001:2018): ISO 45001:2018 standardı, iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemlerinin kurulması, uygulanması, sürdürülmesi ve sürekli iyileştirilmesi için uluslararası bir çerçeve sunar. Bu standardın 6.1.2 maddesi, riskleri ve fırsatları ele almayı, 6.1.3 maddesi ise İSG amaçlarını ve bunları gerçekleştirmek için planlama yapmayı zorunlu kılar. Yıllık çalışma planı, bu standardın bir çıktısı olarak görülebilir.
• İlgili Yönetmelikler: İşyerinde Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği, Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik, İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemlerine İlişkin Yönetmelik gibi birçok yönetmelik, yıllık çalışma planında ele alınması gereken spesifik konuları belirler.
• 2025 Yılı Güncel Mevzuat Değişiklikleri: İşverenler, 2025 yılı itibarıyla yürürlüğe girebilecek yeni yasal düzenlemeleri ve mevcut mevzuattaki güncellemeleri takip etmeli ve yıllık çalışma planlarını buna göre revize etmelidir. Örneğin, tehlikeli kimyasalların yönetimi, makine güvenliği veya kişisel koruyucu donanımlarla ilgili yeni düzenlemeler planlamayı etkileyebilir.

Yasal Yükümlülükler ve Planlama:

• Her işveren, işyerinin özelliklerine ve faaliyet alanına göre risk değerlendirmesi yapmakla yükümlüdür. Bu risk değerlendirmesinin sonuçları, yıllık çalışma planının temelini oluşturur.
• Çalışanlara, yaptıkları işin niteliğine uygun olarak iş sağlığı ve güvenliği eğitimleri vermek zorunludur. Yıllık plan, bu eğitimlerin kapsamını, zamanlamasını ve hedeflerini belirler.
• İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı görevlendirme yükümlülükleri ve bu uzmanların yapması gereken faaliyetler, yıllık çalışma planında detaylandırılmalıdır.
• Acil durum planları, tahliye tatbikatları ve ilk yardım hizmetleri gibi konular da yasal gereklilikler doğrultusunda planlanmalıdır.

Kimler İçin Gereklidir?

2025 Yıllık Çalışma Planı, Türkiye'de faaliyet gösteren ve 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamına giren tüm işverenler için gereklidir. Bu kapsama giren başlıca kişi ve kurumlar şunlardır:

• Tüm Özel Sektör İşyerleri: KOBİ'lerden büyük ölçekli şirketlere kadar tüm özel sektör firmaları, risk seviyelerine ve çalışan sayılarına bakılmaksızın İSG yükümlülüklerini yerine getirmek zorundadır.
• Kamu Kurum ve Kuruluşları: Devlet daireleri, belediyeler, üniversiteler ve diğer kamu kurumları da kendi bünyelerindeki çalışanların sağlığı ve güvenliği için yıllık çalışma planı hazırlamakla yükümlüdür.
• Sanayi Tesisleri ve Üretim İşletmeleri: Makine kullanımı, kimyasal maddeler, yüksek riskli operasyonlar gibi unsurlar nedeniyle bu tür işletmelerde yıllık çalışma planının önemi daha da artar.
• İnşaat Sektörü: Yüksekte çalışma, ağır makineler, malzeme taşıma gibi risklerin yoğun olduğu inşaat projeleri için detaylı ve güncel yıllık çalışma planları hayati önem taşır.
• Hizmet Sektörü İşletmeleri: Ofis ortamları, mağazalar, restoranlar, oteller gibi hizmet sektöründeki işletmeler de yangın güvenliği, ergonomi, kimyasal madde kullanımı (temizlik ürünleri vb.) gibi konularda yıllık planlama yapmalıdır.
• OSGB'ler (Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimleri): OSGB'ler, hizmet verdikleri işyerleri için yıllık çalışma planlarının hazırlanması ve uygulanmasında aktif rol alırlar. Kendi bünyelerindeki İSG süreçleri için de planlama yaparlar.

2025 Yılında Dikkat Edilmesi Gerekenler:

• Çalışan sayısı 10'dan az olan az tehlikeli sınıftaki işyerleri için dahi, risk değerlendirmesi ve buna dayalı bir yıllık planlama yapılması, olası kazaları önleme açısından büyük fayda sağlar.
• Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıftaki işyerlerinde, iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi bulundurma zorunluluğu gereği, yıllık çalışma planı bu uzmanların rehberliğinde daha detaylı hazırlanmalıdır.
• Yeniden yapılanma, yeni teknoloji kullanımı veya işyeri değişikliği gibi durumlarda yıllık çalışma planı güncellenmelidir.

Avantajları ve Faydaları

Etkin bir 2025 Yıllık Çalışma Planı, bir işyeri için sadece bir yasal zorunluluktan çok daha fazlasını ifade eder. Sunduğu avantajlar ve faydalar, işletmenin genel başarısını doğrudan etkiler:

• Risklerin Proaktif Yönetimi: Plan, potansiyel tehlikeleri önceden tespit ederek, kazaların, meslek hastalıklarının ve ramak kala olayların önüne geçilmesine yardımcı olur. Bu, hem insani hem de finansal kayıpları minimize eder.
• Yasal Uyumluluk ve Cezalardan Kaçınma: Mevzuata uygun bir yıllık çalışma planına sahip olmak, denetimlerde olumlu sonuçlar alınmasını sağlar ve olası idari para cezalarından korunmayı mümkün kılar.
• Maliyet Tasarrufu: Kazaların ve meslek hastalıklarının azalması, işgücü kaybını, tedavi masraflarını, sigorta primlerindeki artışları ve üretim duruşlarından kaynaklanan zararları önleyerek önemli ölçüde maliyet tasarrufu sağlar.
• Çalışan Motivasyonu ve Verimlilik Artışı: Güvenli bir çalışma ortamı, çalışanların kendilerini daha değerli hissetmelerini sağlar. Bu da motivasyonu artırır, işyerine bağlılığı güçlendirir ve dolayısıyla genel verimliliği yükseltir.
• İşletme İmajının Güçlenmesi: İSG'ye önem veren bir işletme, hem çalışanları hem de paydaşları (müşteriler, yatırımcılar, kamuoyu) nezdinde olumlu bir imaja sahip olur. Bu, marka değerini ve rekabet gücünü artırır.
• ISO 45001:2018 Standardına Uyum: Yıllık çalışma planı, ISO 45001:2018 yönetim sisteminin temel bir bileşenidir. Bu standardın uygulanması, işletmenin uluslararası geçerliliğe sahip bir İSG yönetim sistemine sahip olduğunu gösterir.
• Sürekli İyileştirme Kültürünün Yerleşmesi: Planlama ve uygulama süreci, işyerinde sürekli iyileştirme kültürünü teşvik eder. Her yıl yapılan değerlendirmeler, İSG performansının düzenli olarak artmasını sağlar.
• Acil Durumlara Hazırlık: Etkin bir acil durum planlaması, olası kriz anlarında hızlı ve doğru müdahale edilmesini sağlayarak can ve mal kaybını en aza indirir.

2025 Yılına Özel Fayda: Dijitalleşme trendleri doğrultusunda, İSG verilerinin dijital platformlarda toplanıp analiz edilmesi, yıllık çalışma planının daha isabetli hazırlanmasına ve performansın daha etkin izlenmesine olanak tanıyacaktır.